Een stel koopt een huis. De financieel adviseur rekent de hypotheek door, kijkt naar de maandlasten en adviseert over de aflossingsvorm. De notaris zien ze pas op de dag van de overdracht, met een stapel aktes op tafel. Op dat moment komt de vraag of ze ieder voor de helft eigenaar worden, of één van beiden meer eigen geld inbrengt en of er een samenlevingscontract ligt. Dat zijn geen formaliteiten. Ze bepalen wat er met dat geld gebeurt als de relatie eindigt of als een van beiden overlijdt.
Waar geld en recht elkaar raken
Financieel advies gaat over vermogen opbouwen, lasten dragen en risico’s afdekken. Notarieel werk legt vast wie eigenaar is en wat er gebeurt bij scheiding of overlijden. In de praktijk vallen die twee steeds samen op dezelfde momenten in je leven.
- Een woning kopen, alleen of samen
- Gaan samenwonen of trouwen
- Een eigen bedrijf beginnen
- Geld schenken aan kinderen
- Nadenken over pensioen en nalaten
Bij elk van deze momenten kan een financieel plan op papier kloppen en toch verkeerd uitpakken, omdat de juridische basis ontbreekt. Het helpt dan als je adviseur en notaris van elkaars plannen weten. Kantoren als PlasBossinade, waar advocatuur en notariaat onder één dak zitten, laten zien dat juridische en praktische vragen vaak in elkaar overlopen.
Samenwonen en trouwen hebben financiële gevolgen
Sinds 1 januari 2018 trouw je in Nederland standaard in een beperkte gemeenschap van goederen. Vermogen dat je al had voor het huwelijk blijft van jou, net als een erfenis of schenking. Dat klinkt overzichtelijk, maar met een eigen onderneming of veel spaargeld kunnen huwelijkse voorwaarden nog steeds verstandig zijn. Een financieel adviseur ziet waar de risico’s zitten, de notaris zet de afspraken in een akte.
Voor samenwoners zonder huwelijk of geregistreerd partnerschap ligt het nog scherper. Zij erven volgens de wet niets van elkaar. Zonder testament gaat het vermogen naar familie, ook als je samen een huis hebt gekocht. Notariële zaken regelen in Groningen of elders begint daarom vaak met precies deze vraag, namelijk wat er gebeurt als een van beiden er niet meer is. Ook voor het partnerpensioen is het slim om na te gaan of je samenwoning bij het pensioenfonds bekend is.
Schenken en nalaten vraagt fiscale en juridische kennis
Veel ouders willen hun kinderen al tijdens hun leven helpen, bijvoorbeeld met een bijdrage aan de eerste woning. De ruime eenmalige vrijstelling voor schenkingen aan de eigen woning is per 2024 afgeschaft, waardoor de fiscale afweging anders is geworden. Een financieel adviseur kan doorrekenen wat je kunt missen zonder je eigen pensioen in gevaar te brengen. Daarna moet het juridisch goed worden vastgelegd, bijvoorbeeld via een schenkingsakte of een uitsluitingsclausule, zodat het geld niet bij een scheiding van je kind half bij een ex terechtkomt.
Bij nalaten speelt hetzelfde. Een testament dat jaren geleden is opgesteld, past misschien niet meer bij een gegroeid vermogen of een nieuw gezin. Een notaris van een kantoor als Plas Bossinade kan het testament aanpassen, maar de vraag hoeveel er straks te verdelen valt, beantwoordt een financieel adviseur beter.
Twee adviseurs aan dezelfde tafel
Je hoeft geen groot vermogen te hebben om baat te hebben bij afstemming. Bij een huis kopen, samenwonen of schenken is het al de moeite waard om je financieel adviseur en notaris van elkaars advies op de hoogte te brengen. Neem bijvoorbeeld de berekening van je adviseur mee naar het gesprek bij de notaris. Zo sluiten cijfers en aktes op elkaar aan, en voorkom je dat een goed financieel plan strandt op een ontbrekende handtekening.